Anomin halk edebiyatı nedir?

Halk tarafından uzun dönemler sonunda oluşmuş, halkın ortak malı olan ürünlerden oluşan bir edebiyattır.

Anomin halk edebiyatı nedir?

Halk edebiyatının dallarından biri olan anonim edebiyat,kim tarafından söylendiği bilinmeyen,halkın ortak malı sayılan ürünlerin oluşturduğu edebiyat koludur.Sözlü geleneğe dayanır.Halk diliyle söylenir.


Anonim Halk edebiyatı sözlü edebiyat geleneğinde:


• Destan
• Halk hikayesi
• Masal
• Ninni
• Bilmece
• Ortaoyunu
• Atasözü
• Tekerleme
• Türkü
• Mani
• Ağıt gibi türlerdeki ürünleri kapsar.


Bunların anonim olarak değerlendirilmesi,ya yaratıcılarının bilinmemesinden,ya da ortaklaşa bir çaba ürünü olarak kabul edilmesinden ileri gelmektedir.
Anonim Halk edebiyatı ürünlerinde;
• Ölüm
• Aşk
• Hasret gibi tüm insanlığı ilgilendiren konular işlenir.
Anonim Halk edebiyatı ürünleri:

Destan

Destan kahramanların olağanüstü serüvenlerini ve yiğitliklerini,coşkulu bir üslupla anlatan koşuk biçimindeki uzun öyküye denir.Destanlar halk ozanlarınca kuşaktan kuşağa sözlü olarak aktarıldıktan sonra yazıya geçirilmiştir.Edebiyatın bilinen en eski türlerinden biri olan destan töre ve geleneklerin kuşaktan kuşağa geçmesini sağlamıştır.
Halk edebiyatında olay anlatımına en elverişli tür destandır.Destanlar her şeyden önce toplumsal tepkiyi dile getirir:önceleri toplumu yakından ilgilendiren savaş,ayaklanma,kıtlık,deprem,yangın gibi trajik ve dramatik olaylar konu edilmiştir.
Tarihte ilk destan Sümerlere aittir.İÖ 2000'de Sümer dilinde yazılmış olan bu destan,büyük olasılıkla İÖ 3000'de Mezopotamya'da yaşamış,ölümsüzlüğün peşindeki Gılgamış adlı bir kralın öyküsüdür.
Destanlar dörtlük esası üzerine düzenlenmiştir.Dörtlük sayısı sınırlı değildir.Hece ölçüsünü 11'li kalıbıyla söylenir.


Destanın Oluşması
Destan üç dönemde oluşur.
• Oluş
• Yayılma
• Derleme-Toplama

Oluş Dönemi: Destanın meydana gelmesi için halkın hayalinde derin iz bırakmış bir olay ve bu olayları yaratan kahramanların olması gerekir.Zamanla kuşaktan kuşağa aktarılan olaylar değişikliklere uğrar,olağan üstü özellikler kazanır.

Yayılma dönemi: Halk,destan konusu olayları ağızdan ağıza,nesilden nesile aktarır.

Toplama-Derleme Dönemi: Büyük bir halk şairi çıkarak olayları nazma döker ve bir sıraya koyar.Böylece milli bir destan ortaya çıkar.

Destan Çeşitleri
Destanların iki çeşidi vardır.
• Doğal Destan
• Yapma Destan

a)Doğal Destan: Halkın meydana getirdiği destanlardır.(Örn. Oğuz Kağan Destanı,Şah name,İlyeda,Odyssea...)

Yapma Destan: Bazı şair ve yazarlar,kendi milletlerinin tarihinden çıkmış olaylar kendi duygu ve düşüncelerini de katarak destanlaştırırlar.Buna yapma destan denir.(Örn. Şelçukname,Üç şehitler...) gibidir.

BİZE ULAŞIN