Bankalar hukuk dışı gelir zengini

Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Nazım Kaya, yılın 9 aylık döneminde 15,7 milyar lira kar açıklayan bankaların ''bu başarıyı yakalamaları''nda kredi kartı aidatları ve faizleri ile dosya masraf, ferdi kaza sigortası, ortak ATM komisyonu, bireysel emeklilik, vadesiz mevduat faizi ile havale ve elektronik fon transferi (EFT) bedellerinin önemli payının bulunduğunu bildirdi.

Kaya, yaptığı açıklamada, küresel kriz sürecinde dünya ölçeğindeki finansal kuruluşlar zarar ederken Türkiye'de faaliyet gösteren bankaların, 2009'un 9 ayında, 2008'in aynı dönemine göre yüzde 41 artışla 15,7 milyar lira kar açıkladıklarını anımsattı.

Nazım Kaya, 2009 yılında bankaların reel sektöre kredi kullandırmadıklarını iddia ederek, ''Bankaların, hazineye de yüksek faizlerle borç vermediği dikkate alındığında, bu kadar yüksek karın kaynağının sorgulanmaktadır'' dedi.

Bankaların elde ettikleri karlarda ''tüketici aleyhine olan haksız kazançlar'' da bulunduğunu ileri süren Kaya, şöyle konuştu:

''Türkiye'de sadece kullanılan 44 milyon adet kredi kartından yaklaşık 1,2 milyar lira yıllık aidat geliri elde edilmektedir. Yüksek yargının dahi bankaları haksız bulmasına ve yasal dayanağı olmamasına karşın bankalar, kart aidatında hukuk ve yargı kararlarını yok saymaktadırlar. 4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 6. maddesi gereği haksız şart olup yargıya intikali halinde tüketici haklı bulunmakta, tüketicinin bankalara itirazı halinde ise iptal veya alışveriş limitine zorlandığı görülmektedir.''

Kaya, bankaların kredi kartı faizlerinden de önemli oranlarda kar ettiklerini ifade ederek, ''Mevduat faizleri yüzde 10'un altında seyrederken, kredi kartı borçlarına uygulanan faizlerin yüzde 58 olarak uygulanmasının özellikle kredi kartı borçlarının ödenemediği dönemde bankalar için tatlı kar kapısı olmuştur'' diye konuştu.

Bankaların tüketicilerden 20 ile 200 lira arasında yıllık hesap işletim ücreti tahsil ettiğini, bireysel kredi kullanacak tüketicilerden de kredi türüne kadar 5 bin liraya kadar dosya masrafı aldıklarını belirten Kaya, ekim ayı ile birlikte yürürlüğe giren ortak ATM uygulaması ile tüketiciye bilgi verilmeden kart sahibi banka tarafından kesilen komisyon uygulamasının başlatıldığını kaydetti.

Kaya, ''60 milyon ATM kartının kullanıldığı ülkemizde ayda bir kez farklı ATM cihazının kullanılması ile en yüksek komisyon olan 4 TL'nin kesilmesi sonucu yıllık 2,8 milyar TL ek gelir kapısı oluşturulmuştur. Ortak ATM uygulaması ile bankaların ATM yatırımlarında yıllık 300 Milyon dolar tasarruf sağlayacak olmalarına karşılık tüketiciye yeni maliyet yüklenmesi kabul edilemez'' dedi.

''BANKALAR HUKUK DIŞI GELİR ZENGİNİ''
Nazım Kaya, bankaların, hesapları bulunan veya kredi kartı kullanan tüketicilerden yıllık alınan ferdi kaza sigortası, tüketiciyi zorladıkları bireysel emeklilik sistemi, vadesiz mevduata yıl sonunda faiz uygulanmaması, havale ve EFT işlemlerinden de önemli ölçüde gelir elde etiğini kaydetti.
''Bankalar hukuk dışı gelir zengini'' olduğunu iddia eden Kaya, ''BDDK yapılan haksız uygulamaların önüne geçmek için denetimlerini mutlaka arttırmalı, bankacılık sektörü ise hukuk kurallarını dikkate alarak hareket etmeli. Buna karşılık tüketiciler de haksız uygulamaları yargıya taşımaları, yasal haklarını takip etmeli'' dedi.

BİZE ULAŞIN