Güvercin, fil ve koleksiyonerleri

Yakın çevrelerinin 'güvercin' ve 'fil' diye andığı Meksikalı ressamlar Frida Kahlo ve Diego Rivera'nın Gelman Koleksiyonu'ndaki eserleri, 20 Mart 2011'e kadar Pera Müzesi'nde görülebilir

  1. Haberler
  2. Pazar Sabah
Cumartesi 26.12.2010 ABONE OL
1929'DA Frida Kahlo, Diego Rivera'yla evlendiğinde önce Kahlo'nun ailesi, sonra da yakın çevreleri, Kahlo'nun narin bedeni, buna karşın Rivera'nın gücü ve heybeti sebebiyle onları 'güvercin ve fil' olarak adlandırmıştı. Güvercin ve fil, Meksika'da ve dünyada pek çok sanatçıyı etkilemiş iki ressam oldu. Şimdi Meksika'nın bu büyük âşıkları, Gelman Koleksiyonu'na ait 40 parça eserle, Türkiye'de ilk kez, 'Gelman Koleksiyonu'ndan Frida&Diego' başlıklı sergide, 20 Mart 2011'e dek Pera Müzesi'nde ağırlanıyor. Küratörlüğünü Dr. Helga Prignitz- Poda'nın üstlendiği sergide, sanatçıların eserlerinin yanı sıra çiftin, Frida Kahlo'nun babası ve dönemin ünlü fotoğrafçıları tarafından çekilmiş fotoğrafları ve Kahlo'ya ait günlükler de bulunuyor. Frida ve Diego'nun zıtlıkları sadece fiziksel değil. Diego'nun metrelerce uzanan dev resimlerine karşın, Frida'nın küçücük tuvalleri var. Diego bir devi andıran gücüyle gece gündüz resim yaparken, Frida geçirdiği sayısız ameliyat, kürtaj ve çocuk düşürme sebebiyle çoğunlukla ancak yatakta veya oturarak resim yapabiliyordu. Hayatı boyunca şöhrete boğulan Diego'nun aksine Frida yıllarca onun güzel karısı olarak tanınıyordu. Frida yaşarken gördüğü ilginin çok daha fazlasını son 30 yılda elde etti. Ancak Diego, 1957'deki vefatına dek şöhret içinde yaşadı. Frida, kendisinden 21 yaş büyük Diego'yu ilk kez 15 yaşındayken akademide resim yapan bir öğretmen olarak görüp hayran kaldı. 18 yaşında geçirdiği kazadan sonra yatak istirahatine mahkum olan Frida, Diego'nun aksine hiçbir zaman profesyonel resim eğitimi almadı. Ancak sonraları pek çok öğrenci yetiştirecek, hatta öğrencilerine 'Los Fridos' denecekti. Frida, yaşamı boyu kişisel acıları ve doğrudan bedeniyle ilgili konuları resmetti. Diego ise toplumsal konulara, güncel gelişmelere odaklanıyordu. Çift bazı sanat tarihçileri tarafından Aztek kültüründeki zıtlıklara da benzetiliyor. Belki aralarındaki zıtlıkların en büyüklerinden biri de hayranları ve koleksiyonerleri.

GÜÇLÜ KADINLAR
Koleksiyonun bir kısmının bulunduğu Vergel Vakfı Başkanı Robert Littman, aynı zamanda Meksika sanat tarihi üzerine çalışan bir uzman. Littman'a göre iki ressamın koleksiyonerleri oldukça farklı: "Diego Rivera'nın yüzlerce çalışması, dev eserleri ve özel çalışmalarının koleksiyonerleri çok fazla. Ancak Frida Kahlo için bunu söylememiz imkânsız. Onun eserlerinin sayısı 140'ı geçmediğinden o kadar fazla koleksiyonda değil. Gelman Koleksiyonu, Dolores Olmeda Koleksiyonu haricinde Paris, Şikago, New York'ta özel koleksiyonerleri var. Bir de tabii Madonna. Madonna'da My Birth (1932) tablosu bulunuyor. Her fırsatta Kahlo'ya hayranlığını belirttiğini biliyoruz. Frida'nın özel koleksiyonerlerinin en büyük ortak özelliği kadın olmaları. Bir de tabii oldukça zengin. Kendi paralarını kazanan güçlü kadınlar diyebiliriz."

ESERLER MAVİ EV'DE
Kahlo'nun resimlerine gösterilen ilgi, son 30 yılda büyüdü. Halen Meksikalıların çoğu onu Rivera'nın karısı olarak tanıyor ve çalışmalarıyla bu bağlamda ilgileniyor. Frida ve Diego'nun eserlerinin bir kısmı uzun süre komşularından birinin evindeydi. Komşularının onlardan bu resimleri almak istemesinin sebebi onlara para yardımı yapmak istemesiymiş. Uzmanlar resimlere bakarken onlar, 'Frida'nınkilerle neden ilgileniyorsunuz, Rivera'nın eserlerini alın' demişler. Çift, Frida'nın 1954'deki vefatına dek bir arada olmuş. İkisi de Komünist Parti üyesi ve Meksika'nın politik sahnesinde etkin bir rolleri var. Ölümünün ardından, doğup büyüdüğü ve öldüğü evi, Mavi Ev, müzeye dönüştürülüyor. Kahlo'nun ardından, Rivera'nın gücü, fiziksel çöküşe dönüşüyor. 1957'deki ölümünden önce Rivera, Frida Kahlo Müzesi'nin kurulabilmesi için Coyoacan'daki evi ve bütün eşyalarını Meksika'ya bağışlıyor. Frida Kahlo'nun 140 eserinin büyük bir kısmı bu müze ve çeşitli müzelerde, enstitülerde ve özel koleksiyonlarda bulunuyor.

KOLEKSİYONUN ÖZELLİKLERİ
Çiftin yakın arkadaşı olan Dolores Olmedo da her ikisini buluşturan koleksiyonerlerden. Oldukça zengin olan ve müzisyenliğiyle de tanınan Dolores Olmedo'ya ait 145 Rivera, 25 Kahlo eseri Dolores Olmedo Müzesi'nde bulunuyor. Gelman Koleksiyonu'ndaki Frida Kahlo ve Diego Rivera tabloları oldukça kişisel seçimler. Gelman çifti de tıpkı Kahlo ve Diego gibi fırtınalı bir ilişkileri olan evli bir çift. Rus bir tüccarın oğlu olan Jacques Gelman, 1909'da St. Petersburg'da doğmuş. Almanya'da eğitim aldıktan sonra Paris'te film sektörüne giriyor. 1938'de gittiği Meksika'da kendi prodüksiyon şirketini kuruyor. Çekoslavakyalı Natasha Zahalka Kravak da o sırada Meksika'da başka bir erkek arkadaşıyla tatilde. Gelman onu ilk gördüğünde, Cadillac'ını park etmesine yardımcı oluyor. Ardından Natasha Zahalka Kravak, tatile birlikte geldiği sevgilisini terk ediyor ve çift 1941'de evleniyor. Gişe rekorları kıran filmler sayesinde Gelman büyük bir sanat koleksiyonu oluşturuyor. Frida ve Diego'yla arkadaş olan çift, Frida'nın tablolarını yatak odasında, Diego'nunkileriyse yemek odasında tutuyor. Littman, Natasha Gelman'ın hayat dolu olduğunu bu yüzden, çok sevdiği Frida'nın kendini acı içinde resmettiği tabloları satın almadığını söylüyor.

BUGÜN NELER OLDU