150 milyarlık neşter

Hükümet, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği'ne (TMMOB) neşter vurmaya hazırlanıyor. Tüp geçit projesi, 3'üncü köprü, nükleer santral, Dubai Şeyhi El-Maktum'un Levent projesi, İzmir otoyolu, Galataport ve kentsel dönüşüm başta olmak üzere 150 milyarı geçen yatırımlara engel olmak amacıyla dava üstüne dava açan TMMOB'un yapısı değişiyor. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, TMMOB Kanunu'nun değiştirilmesi için harekete geçti. Hazırlanan kanun taslağına göre birliğin taşra teşkilatının yapısı değiştirilecek. Hizmet odaklı ve merkeze karşı daha güçlü hale getirilecek. TMMOB'un, bünyesindeki her odanın adil temsil edildiği ve yereldeki meslek örgütlerinin güçlendiği bir yapıya kavuşması amaçlanıyor.

YÖNETİM KEYFİ DAVRANIYOR
Mevcut kanuna göre sadece birlik tepe yönetimi politikaları belirleyebiliyor. Yönetim Kurulu, istediği yerde oda açıp, kendisine yakın olmayan meslek üyelerinin taleplerini reddediyor. Devlet Denetleme Kurumu (DDK) daha önce yaptığı incelemelerde, birlik yönetiminin, kendi görüşünden olmayan meslek üyelerine söz hakkı tanımadığını ve keyfi davranışlarda bulunduğunu tespit etmişti.

YARGIYA TAŞINAN BAZI PROJELER
TMMOB bugüne kadar 150 milyar TL'yi geçen proje ile özelleştirme kararlarına karşı dava açmış ve birçok yatırımı engellemişti. İşte TMMOB'un dava açtığı ve engellemeye çalıştığı bazı dev projeler:
* Gebze-Orhangazi-İzmir otoyolu (Körfez geçiş projesi): 12 milyar TL (Çekeceği yatırımlarla birlikte 30 milyar TL)
* Kartal kentsel dönüşüm projesi: 20 milyar TL
* 3'üncü köprü projesi: 6 milyar TL
* Marmaray tüp geçiş projesi: 12 milyar TL
* Akkuyu nükleer santrali: 20 milyar dolar
* Galataport projesi: 5 milyar dolar
* Taksim Topçu Kışlası ve cami projesi: 3 milyar TL
* Levent garajı ihalesi: 1.1 milyar dolar

PARALAR TAŞRADA KALACAK
Taslağa göre TMMOB artık taşradan topladığı gelirleri de merkezde harcayamayacak. Birliğe illerde toplanan paraların yüzde 5'inden fazlası gidemeyecek. Üyelerden toplanan gelirler birliğe değil, oda harcamalarına ve il teşkilatına verilecek. Mevcut yapıda, gelirlerin kullanımı tamamen birlik yönetiminin tasarrufundaydı. Mimar ve mühendislik odaları, kendi isteklerine göre yönetmelik yayınlamayacak, yasamanın alanına müdahale edemeyecek. Çevre Bakanlığı'nın düzenlemede geri adım atmayı düşünmediği öğrenildi.

İSTEDİĞİ YERDE ODA AÇAMAYACAK
Taslağa göre odaların örgüt şeması değişecek. TMMOB'un, istediği yerlerde oda açma yetkisi elinden alınacak. İllerde 25 meslek üyesi bir araya gelerek oda açabilecek. Ayrıca 250 meslek mensubunun olduğu illerde de oda açılması zorunlu hale gelecek. Genel merkez yönetimi seçimlerine her odadan bir kişi değil, üyesi oranında belirlenecek delegeler katılacak. Böylece tüm yerel odalar, nispi temsile göre adil görevlendirilmiş olacak. İstanbul ile daha küçük bir ilin delege sayısı aynı olmayacak. Birliğin odalar üzerindeki etkisini kıracak bu değişim ile taşra teşkilatları daha güçlü hale gelirken, yönetim kurulu üzerinde demokratik bir yapı sağlanmış olacak.

DDK'YA GÖRE GEÇ KALINDI
Cumhurbaşkanlığı, meslek kuruluşları hakkında bir rapor yayınlamış, TMMOB gibi meslek örgütlerinin hukuki niteliklerini, işlevlerini bir kenara bırakıp kâr amacı güden organizasyonlara veya ideolojik/politik amaçlı yapılara dönüştüğü endişesini dile getirmişti. Meslek örgütlerinin salt üye çıkarlarını koruma ve geliştirmeye odaklanan bir grup niteliği kazandığı vurgulanan raporda, bu grupların tekelci ve hiyerarşik yapısının, kamunun verdiği yetkiyi kendi çıkarları doğrultusunda kullandıkları ifade edilmişti. DDK, bu kuruluşlara özellikle gelirlerin harcanması ve belirlenmesi başta olmak üzere tüm mali konularda sıkı denetim getirilmesini öngörmüştü. DDK raporunda ayrıca, anayasal güç ile birlikte hakim oldukları ekonomik gücün de etkisiyle bu kurumların bazı demokratik olmayan uygulamaları gerçekleştirdiği tespit edilmişti.