Siftah köylülerden

Anayasa değişikliğinden sonra bireysel başvuruları kabul etmeye başlayan Anayasa Mahkemesi'nden ilk tazminat kararı, Orman Müdürlüğü ile davaları 11 yıldır süren Fethiyeli köylüler için çıktı. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) yapıldığı gibi, vatandaşlara Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruda bulunma hakkı tanındıktan sonra gözler Yüksek Mahkeme'ye çevrilmişti. Bugüne kadar Mahkeme'ye Ergenekon ve Balyoz davalarından eski komutanlar, İmralı'dan terör örgütü lideri Abdullah Öcalan dahil pek çok bilinen isim başvurdu. Ancak Mahkeme ilk somut ve yaptırımı olan kararını Fethiyeli köylülerin davasında aldı. Fethiye'nin Kaya köyü ile Muğla Orman Bölge Müdürlüğü arasında uzun yıllardır kadastro davası sürüyordu. Orman idaresi, 41 köylü aleyhine dava açtı. Bu köylülerden 3'ü, davalarının 11'inci yılında "Bir türlü bitmedi" diyerek Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu; uzun yargılama nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini savundu. Yüksek Mahkeme, başvuruyu önceki gün ele aldı. Mahkeme, yargılamadaki gecikmenin, dava dosyasının Fethiye ve Muğla'da mahkemeler arasında gelip gitmesinden kaynaklandığını davalı konumda olan köylülerin bir kusurunun bulunmadığını belirledi. Yargılamanın uzun sürmesinden "kamu"yu sorumlu gören Anayasa Mahkemesi, üç köylünün adil yargılanma hakkının ihlal edildiği sonucuna vardı. Mahkeme, köylülerin, kendisine manevi tazminat ödenmesi yönündeki talebini de kabul etti. Anayasa Mahkemesi, ne kadar tazminat ödeneceğini belirlerken de Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin bu tür ihlal kararlarında verdiği tazminat miktarını hesaplama yöntemini kullandı. Mahkeme yetkilileri, ödenecek tazminatın tam olarak ne kadar olacağının karar yayınlandığında öğrenilebileceğini ancak yaklaşık 5'er bin TL'yi bulacağını belirtti. Yüksek Mahkeme, devletin ödeyeceği tazminatın gerekçesini de "Vatandaşın uzun yıllar mahkemeler arasında gelip gitmesi, kişinin psikolojisini olumsuz etkiler" görüşüne dayandırdı. Karar bir köylü için çıktı ama davanın tarafı olan diğer 40 köylü de Anayasa Mahkemesi'ne başvururlarsa devletten tazminat alacak.

Korgenerale 'ret' yanıtı
Anayasa Mahkemesi'nin; 'uzun tutukluluk' başvurusunu reddettiği Balyoz Davası sanığı Korgeneral Korcan Pulatsü için "adil yargılanma hakkı" nedeniyle de ret kararı verdiği ortaya çıktı. Pulatsü, sonradan oluşturulan dijital veriler nedeniyle yargılandığını savundu. Yüksek Mahkeme ise "Kesin karar verilmediğinden iddiayı inceleyemeyiz" dedi.

Tutuklulukta 5 yıl sınırı
Anayasa Mahkemesi, "uzun tutukluluk nedeniyle hak ihlali" doğduğunu kabul ettiği 4 davada da sanıkların tazminat davası açması yolunu gösterdi. Mahkeme, adli suçlarda 5 yıl üstü tutukluluk süresinin hak ihlali oluşturduğuna hükmetti.