Tarhana mevsimi geldi

Herkese merhabalar. İdilika'nın Mutfağı'nda bugün; tamamen kültürümüze has, en meşhur kış hazırlıklarımızdan biri olan, her derde deva, 7'den 70'e herkese şifa tarhanayı, evimizde yapmayı deniyoruz. Tarhana, Türk mutfağının geleneksel damak tatları arasında ilk sıralarda yer alır. Tarhananın, içinde barındırdığı besin değerleriyle bir şifa kaynağı olduğu, uzmanlarca kabul edilmiştir. Uzmanlara göre tarhana; geleneksel bir üründür ve yaşatılması gerekir. Tarhana; yoğurt, kırmızı biber, domates, soğan, nane ve tuz gibi sağlığa yararlı maddelerden oluşur. Tarhana, insan sağlığını koruyucu özelliktedir. Uzmanlar tarhanaya, nohut ve fasulye gibi maddelerin koyulmaması gerektiğini, nohut ve fasulye gibi maddelerin mayalanmaya sebep olduğunu ve bu durumda da tarhananın temel yapısının bozulduğunu belirtir. Yunan mutfağında, trhana olarak bilinen tarhana, Osmanlılar döneminde Balkan mutfağına girmiş.
Anadolu'da tarhana adının oluşumuna dair en yaygın inanış ise şudur: Vaktiyle bir hükümdar, seferlerinin birinde, fakir bir aileye misafir olmuş. Ne ikram edeceğini şaşıran köylü kadın, sıkıntı içerisinde, çarçabuk bir çorba kaynatıvermiş. Hükümdar, kendisine ikram edilen çorbayı çok beğenip evsahibi köylü kadına övgüler yağdırarak 'Bu, ne çorbası?' diye sormuş. Çorbayı hazırlayan köylü kadın, ferahlayarak 'Dar hane çorbasıdır. Kusura bakmayın, afiyetle yiyin' demiş. Darda olan ev anlamına gelen darhane, zamanla değişikliğe uğrayarak tarhana adını almış.
Bugünlük benden bu kadar. Bana istediğiniz zaman idilikaninmutfagi@sabah.com.tr adresinden ulaşabilirsiniz. Mutlu sofralarda buluşabilmek dileği ile...

EV YAPIMI TARHANA

1 kg. domates
1 kg. kırmızı biber
1 kg. kuru soğan
Yarım kg. çiğ nohut
1 kg. yoğurt
3 yemek kaşığı tuz
Yarım demet maydanoz
1 demet nane
5 kg. un

Yapılışı: Domates, soğan, biber, maydanoz ve taze naneyi yıkayıp ince ince doğruyoruz. Üzerine 1 litre su ekleyerek iyice yumuşayıp ezilecek kıvama gelene kadar pişiriyoruz. Daha sonra haşlanmış nohutu da ekleyerek blender ile eziyoruz ya da süzgeçten geçiriyoruz. Karışımı geniş bir kaseye alıyoruz. Yoğurt ve tuzu ilave edip karıştırıyoruz. Elenmiş un ile katı bir hamur yapıyoruz. Cam veya çelik bir kaba koyup üzerini kapatıyoruz ve altı-yedi gün bekletiyoruz. Her gün sabah, öğle, akşam hamuru karıştırıyoruz. Süre dolunca bir örtü üzerine küçük parçalar halinde ufalıyoruz. Son olarak kevgirden geçirip gölgede iyice kurutuyoruz. Bez bir torbaya koyup saklıyoruz. Tarhana, altı-yedi günlük bekleme süresinde şayet sulanırsa, biraz un ilave edebilirsiniz. Diğer yandan ne kadar çok beklerse, o kadar ekşi bir tadı olacaktır.

SARIMSAKLI TARHANA ÇORBASI

2 dolu yemek kaşığı tarhana
1 yemek kaşığı zeytinyağı
1 tatlı kaşığı biber salçası
1 tatlı kaşığı tuz
3 diş sarımsak
4 su bardağı su

Yapılışı: Öncelikle tencereye dört su bardağı suyu koyuyoruz. Sonra iki yemek kaşığı tarhanayı ekliyoruz. Ocağın altını açıp karıştırarak kaynatıyoruz. Kaynamaya başladığı zaman bir yemek kaşığı zeytinyağı, ardından bir tatlı kaşığı salçayı ekliyoruz. Sarımsakları ince ince dilimleyip çorbanın içine atıyoruz. Tuzunu da ilave edip biraz daha karıştırarak kaynatıyoruz ve sonrasında sıcak sıcak servis yapıyoruz.

TARHANA KÖFTESİ

2 su bardağı ince bulgur
1 su bardağı tarhana
2.5 su bardağı sıcak su
1 yumurta akı
1 tatlı kaşığı kuru nane
Birer çay kaşığı karabiber ve pul biber
1 tatlı kaşığı tuz
1.5 litre su
1 tane kuru soğan
1 yemek kaşığı salça
1 kase sarımsaklı yoğurt
Sumak

Yapılışı: Bulguru iki bardak suyla yarım saat ıslatıyoruz. Tarhanayı da kalan yarım bardak suyun içine alıyoruz. Bulgurun içerisine baharatları, naneyi, bulguru, yumurta akını, tuzu ve tarhanayı ekleyip karıştırıyoruz. Hamur kıvamına gelene kadar iyice yoğuruyoruz. Hamurdan minik parçalar koparıp yuvarlıyor ve unlu tepsiye bırakıyoruz. Soğanı doğruyoruz ve rengi değişene kadar kavuruyoruz. Salçayı ilave edip iki-üç dakika daha pişiriyoruz ve 1.5 litre sıcak su ekliyoruz. Köfteleri bırakıyoruz ve yumuşayana kadar pişiriyoruz.

PÜF NOKTASI
Tarhana köftelerinin üzerine sarımsaklı yoğurt ve sumak nefis oluyor.