Hâlâ çok güçlüler

Bugün İsrail'de yaşanan katliamın benzeri 1994 yılında Bosna'da yaşanmaktaydı. Bir grup gönüllü sağlıkçı, sağlık hizmetine erişemeyen insanlar için gönüllü olarak harekete geçip bölgeye gittiler. Daha sonra Marmara bölgesinde de büyük yıkım ve can kaybına sebep olan depremde yine insanların yardımına koşan hekimler; 2000 yılında bu işin daha organize olabilmesi için Yeryüzü Doktorları Derneği'ni kurdu. Bugün de tüm dünyanın gözü önünde işlenen insanlık suçlarına karşı yine Filistin'de gönüllü hekimlerle sağlık hizmeti sunmayı sürdürüyorlar. Biz de derneğin başkanı Uzm. Dr. Yahyahan Güney ile Gazze'yi ve yardımları konuştuk.
- Yeryüzü Doktorları Derneği'ni tanıyabilir miyiz? Bünyenizde gönüllü kaç doktor-eczacı var?
- İlk olarak Bosna, Kosova savaşları ve 17 Ağustos depreminde harekete geçen bir grup gönüllü sağlıkçı, sağlık hizmetine erişemeyen ihtiyaç sahiplerine ulaşarak, hayata tutunmalarını sağlamak amacıyla, Yeryüzü Doktorları'nı kurdu. Yeryüzü Doktorları olarak 300 binden fazla bağışçımızın ve 40 bini aşkın gönüllümüzün desteği ile bugüne kadar 60'dan fazla ülkede yüzlerce proje gerçekleştirdik. Şu an Afganistan, Yemen, Çad, Somali, Bangladeş, Filistin, Suriye ve Türkiye'de olmak üzere toplam sekiz farklı ülkede daimi hizmet veren merkezlerimiz var.



ORTOPEDİ TEDAVİLERİ ÖN PLANDA
- Gazze'deki çalışmalarınız hakkında bize bilgi verir misiniz?
- Filistin'de 2000'li yıllarda çalışmalarımıza gönüllü olarak başladık, psikiyatri çalışanlarına ruhsal travma konusunda ileri tanı ve tedavi eğitimleri düzenledik. Yıllar içinde gerekli sağlık ihtiyaçlarına karşılık vererek çalışmalarımızı sürdürdük. 2014'lü yıllarda savaş sonrası acil durum müdahalelerinde bulunarak, sağlık merkezlerine tıbbi ve medikal malzeme desteği verdik. Ortopedi, göz, plastik cerrahi, nöroloji branşlarında ameliyatlar gerçekleştirdik. 2015 yılında saldırıların etkisiyle bedensel engel ve uzuv kayıplarının artması sonucu ihtiyacın giderek çoğalması üzerine Han Yunus Fizik Tedavi Merkezini devralıp faaliyete geçirdik. Yüzbinlerce kişiye hizmet verirken, imkansızlıklar nedeniyle sağlık hizmetlerine erişemeyen ve saldırıların etkisiyle uzun vadede yatarak ya da evinde tedavi görmesi gereken ihtiyaç sahipleri için mobil ekipler kurduk. Evde fizik tedavi ve rehabilitasyon, tıbbi yara bakımı ve medikal danışmanlık ile psikolojik destek hizmetleri sunduk.



GAZZE'DE 7 EKİM SONRASI NELER OLDU?
-Yaklaşık 2.3 milyon nüfusun yaşadığı Gazze'de uygulanan ambargolar nedeniyle insani kriz yıllardır devam ediyordu. Bölgede 1 milyon 300 bin kişi ise yoksulluk sınırının altında hayatını sürdürüyordu.
-7 Ekim'den beri saldırılarda 35 binden fazla kişi yaşamını yitirdi, 78 binden fazla kişi yaralandı.
-Yaklaşık 2 milyon 300 bin nüfuslu Gazze Şeridi'nde 1 milyon 900 bin kişi yerinden edildi.
-"Güvenli bölge" olduğu edilen Refah kentine sığınanlarla birlikte daha önce 280 bin olan bölge nüfusu, halihazırda beş katından fazla artarak neredeyse 1.5 milyona ulaştı.
-Gazze'deki krizden etkilenenlerinin yüzde 73'ünü kadınlar ve çocuklar oluşturuyor.
-İsrail'in saldırıları nedeniyle anne, babasından birini ya da ikisini birden kaybeden çocukların sayısı 17 bini aştı.
-Gazze'de şu ana kadar 27 çocuk da açlık nedeniyle yaşamını yitirdi.
-Hayatını kaybedenler arasında 364 sağlık çalışanı bulunuyor.



HİÇBİR ENGEL YARDIMLARI DURDURAMIYOR
- Gazze'ye yardımlar nasıl ulaştırılıyor?
- Sağlık yardımları Refah Sınır kapısı üzerinden bölgeye ulaştırılıyor. Hazırlanan yardım tırları Mısır devleti tarafından görevlendirilmiş Mısır Kızılayı ve Ulusal Koalisyon adı verilen ekiplerce sınır kapısından geçiriliyor. Gazze bölgesinde ise İsrail devleti tarafından kapsamlı bir aramaya tabi tutuluyor. Ardından Filistin Kızılay'ına teslim edilerek yardım tırları Gazze içine doğru dağıtılıyor.
- Ya sonra? -Sınırdan giren yardımlar çok fazla kontrole tabi tutuluyor. Fakat bu kontrollerin ardından çıkabilecek sonuçlar çok tahmin edilemiyor. Bazen bazı yardım tırlarının hiçbir sebep yokken geri gönderildiğine ya da sınırdan geçirilmediğine şahit oluyoruz. Ancak bu durum kuruluşları durdurmuyor. Bir tır içeri giremediyse Refah Sınır Kapısından tekrar kontrol sırasına giriyor ve içeri girene kadar çalışmalar sürdürülüyor. Çıkardıkları hiçbir engel yardımların kesilmesine engel olmuyor. Oradaki insanlar için gelen yardımların fiziki değerinden ziyade manevi kıymeti var. Her bir yardım tırının Filistin'e ulaşması, "Dünyanın bizden haberi var, bizi yalnız bırakmıyorlar" anlamına geliyor.



HASTANE UMUT DEMEK
- Neden sürekli hastanelere saldırıyorlar?
- Sağlık altyapısını hedef alarak ve insani yardımları sabote ederek psikolojik üstünlüğü kurmaya çalıştıklarını görüyoruz. Çünkü hastaneler tedavi merkezidir, umuttur. Özellikle sağlık merkezlerine ulaşması gereken medikal malzemeleri ve halkın ihtiyacı olan temel malzemeleri engelleyerek vicdana sığmayan olayların yaşandığına tanıklık ediyoruz. Bizim yardım tırlarımızda da zaman zaman detaylı aramaların gerçekleştirildiğine ve sebepsizce yardımların geçişine izin verilmediğine şahit olduk. Fakat aynı malzemeleri bir başka tırın içerisinde Gazze ekibimize ulaştırabildik. Bu uygulamaların insan hayatı üzerinde güç unsuru olarak kullanılmasını kabul etmiyoruz.



BATILI HEKİMLERLE AYNI VİCDANDA BULUŞUYORUZ
- Çalışmalarınıza Batılı meslektaşlarınızın katılımı, ilgisi, desteği ya da yorumları nasıl?
- Dünyanın her yerinde çalışmalarımızsı ulusal ve uluslararası kurumlarla iş birliği içerisinde yürütüyoruz. Şu an Gazze için de birçok ülkeden bizi destekleyen paydaşlarımız var. Onlar da sahada neler olduğunu yakinen takip ediyorlar ve ellerinden geldiğince destek olmaya çalışıyorlar. Tabii farklı coğrafyalardan da destek gördükçe bizim operasyon kabiliyetimiz genişliyor ve daha çok insana faydalı olabiliyoruz. Bu noktada tüm dünyanın aynı vicdanda buluştuğunu görmek bizlere de güç oluyor.

HANGİ EVLADIMI KURTARACAĞIM!
- Gazze, 2007'den beri abluka altında... Gazze'yi gören, yaşananlara tanıklık eden bir hekim olarak düşüncelerinizi öğrenebilir miyiz?
- Gönüllü hekimlerimizle pek çok kez Gazze'de görev yaptık; defalarca zorlu ameliyatlara girdik. On binlerce insani tedavi ettik şimdiye kadar. Aslında gönüllülerimiz Gazze'de görev yaparken bir yandan da Filistinli hekimlere ders veriyordu. Bizler Yeryüzü Doktorları olarak Gazze'deki sağlık altyapısını desteklemek, güçlendirmek için sağlık kongreleri ve çeşitli eğitimler düzenledik. Kısa süreli görevlerde bulunan doktorlarımız için hep farklı bir yerdeydi Gazze. Oradaki insanların dirayeti, yaşama bağlılığı hepimizi hala çok etkiliyor. Daha önceki saldırılarda "Hangi evladımı kurtaracağım?" diyerek feryat eden babanın haline şahit olan bir doktorumuzun üzüntüsüne, bölgeye girdiğinde sağlık hizmeti vereceği için sınır kapısında engellenen doktorumuzun hak arayışına tanıklık ettik. Gazze'de hizmet vermiş ve sağlık altyapısını desteklemek için mesai harcamış tüm hekimlerimizin ortak düşüncesi 7 Ekim'den önce Gazzelilerin her şeye rağmen dirençli ve umutlu olduğu yönündeydi. Gazze yıllardır olduğu gibi hala gündemimizde, özellikle son krizden sonra şehrin yeniden inşası için çok çalışmamız ve çabalamamız gerekecek.