Bodrum'u kimler bozdu?

Kızlara deniz kıyısındaki bataklık arazileri ver, oğlanlara değerli mandalina bahçelerini... Yazları yabancı turistler gelsin, çadır kurup, tatil yapsınlar... Sonra da "Orası bir cennet!" diye yaysınlar. O bataklıklar kurutulup, çalışkan enişteler üstüne otel yapsın. Kayınbiraderler ise mandalina bahçelerini işletmeyecek kadar tembel olunca, o güzelim bahçeleri satıp, paraları üç günde bitirsinler. Ve başlasınlar "O topraklar da benim," diye enişteleriyle savaşa... Şaka değil, Türkiye'nin turizm gerçeği aslında bu. Çanakkale'den İskenderun'a kadar para etmeyen kıyıların yavaş yavaş beton yığınına dönüşmesi de eniştekayınbirader kavgaları da gerçek. Çocukluğu Bodrum'da geçen Harun Özakıncı da yıllarca tanık olduğu bu eniştekayınbirader hikayesinden hareketle bir film yaptı: Hadigari Cumhur... Bodrum'un son 20 yıllık bozuluşunun öyküsünü anlatan filmde, Bodrumlular rol alıyor. Bir de sürgün edildiği Bodrum'u görünce bir cennete düştüğünü anlayan Halikarnas Balıkçısı Cevat Şakir'in sesi.

- Kim bu Cumhur?
- Bodrum'un bozulacağını düşünmeden, değerlerine bağlı kalmadan, sadece paraya endekslenip, o eski "Burada turizm var, biz hem kadını hem parayı çok rahat elde ederiz," zihniyetiyle Bodrum'u verenlerin adını Cumhur taktım. Sonuçta Cumhur, Bodrum'daki bir sürü kötü adamın karıştığı konsantre bir karakter.

- Bodrum'da çok Cumhur var mı?
- Zebil...

- Kimse "Dur!" diyemedi mi onlara?
- Dinlemediler ki kimseyi...

- Bitti mi o bozulma süreci?
- Bodrum, şimdi cezasını kendi çekiyor. Bitti o günler. Kendi sattıkları arazilerde çalışa çalışa, bütün değerlerini kaybede kaybede ders aldılar.

- Nasıl yiyip, bitirdiler sattıkları arazilerin parasını?
- Bodrum'da araziyi satarsın, gidersin İzmir'de bir pavyona. Vardır bir, iki numara, o yarısını bitirir. Kalan yarısını Yunan adalarında yersin. Altı ay sonra tığ teber kalırsın, sattığın arazi de gider çalışmaya başlarsın. Türkbükü'nün Türkbükü olmasının nedeni budur. Denize sıfır araziler, mandalina bahçeleri birer birer satıldı. İstanbullu işadamı iki ayda parasını çıkartacak, dinler mi?

- Bodrum ne zaman dönülmez bir noktaya geldi?
- 1995'ten bu yana 14 yılda Bodrum'a geçmiş olsun. Bodrum'da ne kadar lokalseniz, o kadar global olursunuz. Turistin gelme sebebi sizin globalliğinizdir. Bodrum'un tek duyulma nedeni, kampinglere çadır turizmiyle gelenler. İstanbul'dan giden ev pansiyonculuğuna giderdi filmdeki gibi. Ben Mukadder teyzenin, Namık amcanın, Mahmut Atak'ın evlerini ayarlardım. O tarihlerde Bodrum'da telefon yok, buradan ararsın, yedi sekiz saat sonra bağlarlar. Mukadder teyzeye biraz daha mutaasıp arkadaşlar giderdi. Ev pansiyonları biz buradan turizm acentası gibi doldururduk 90'a kadar. 19 Mayıs'larda eniştemin oteli vardı, 40 kişilik otobüs götürürdük, ilk paramızı öyle kazandık.

- Toprak paylaşımı yüzünden çıkan aile kavgaları, Bodrumluların tipik sorunlarından mı?
- Arkadaşım İbrahim'in babası da orada damattı ve annesinin arazisi üzerinde marangozluk yapardı. Yanında Hüseyin ağabey, onun yanında Ali ağabey vardı. Hep eşlerinin arazilerinin üstünde, denize sıfır bir yerde marangozluk, sandalye yaparlardı. Denize sıfır bataklık arazinin kızlara bırakılıp, damatların yıllar sonra çok zengin olması hikayesi bana hep enteresan geldi. Ben bunu dillendirdim. İstenderun'dan Çanakkale'ye kadar hep böyle yapılırdı. Turizm, Türkiye'de daha 20 yıldır var zaten. Sonra kızların eşleri çok zengin oldu bu bataklık arazilerden...

- Size ilk kim "Bu hikâyeden iyi film olur," dedi?
- Bu hikayeyi Gani Müjde'ye dillendirdim yıllar önce. Gani, "Eniştekayınbirader konusu hiç işlenmedi, bunu dizi yapalım," dedi. 1992'de bir gün Oktay Kaynarca beni canlı yayına çıkarmıştı, orada da Cumhur'un taklidini yaptım. Rahmetli Özay Gönlüm görmüş televizyonda. Beni aradı, "Çok güldüm bu yaptığına, sen beni tanıyor musun? Ankara'ya gel, dizi yapalım bunu," dedi. Ben de kalkıp Ankara'ya gittim. Ama bir süre sonra vefat etti, yapamadık. Sonra senaryoyu yazmaya başladığımda daha snopsis ne demek, tretman ne demek bilmiyordum. Gani Müjde yardımcı oldu, Birol Güven adını koydu.

- Bodrumlu şivesi sizde de var galiba, Cumhur'u oynarken hiç zorlanmıyorsunuz...
- Orada büyüdüğüm için öyle konuşurum, şimdi sizinle böyle konuşuyorum. Yoksa anında gayıverir ya...

- Arkadaşınız rolündeki Mahmut Atak da Bodrum'dan çocukluk arkadaşınız mı?
- Tabii, Mahmut benim çocukluk arkadaşım, o hikâyeler, gençlik fotoğraflarının hepsi gerçek. Annemin 25 yıl önce ördüğü kazak bile aynı kazak. Hiçbir fotoğrafta foto montaj yok. Fotoğraftaki kız arkadaşım Elif Ertunga. Aradım, söyledim. Güldü, "Tabii kullan," dedi.

- Filmde oyuncular yerine, sadece Bodrumlular mı rol alıyor gerçekten?
- Eniştemi oynayan Aksona Mehmet var, yaşayan bir efsanedir. Jacques Cousteau 'dur, Bodrum'un en önemli dalgıcıdır. Yelda Akbulut var, benim eşimi oynayan. Fatma Satı var, Bodrum'un en entelektüel kadınıdır.

- Eşiniz Duygu Uyak'dan başka hiç gerçek oyuncu yok o halde...
- Ersin Aycan var, ama o da oyuncu değil, balet.

- Recep İvedik'e taş çıkaracak kadar komik bir karakter olan İbrahim'i canlandıran Serhat Saylan da Bodrumlu mu?
- Çok kabiliyetli bir çocuk, doğma büyüme Bodrumlu. Gerçekte İbrahim gibi bir adam var, onu oynuyor. Ben de ismini söylemeyeyim, Bodrum'da bir adam var, onu oynuyorum.