Vücuda bakteri verip tedavi ediyor

Bağırsaktaki bakteri enfeksiyonu nedeniyle ciddi ishal sorunu olan kişiler açısından dışkısal flora nakli (fekal microbiyota transplantı) hayat kurtarıcı bir işlem olarak görülüyor. Ama sadece bu mu? Çin'den sonra en çok mikrobiyota nakli yapan ülke Türkiye. Sağlık Bakanlığı Etik Kurulu tarafından araştırma konusu olarak onaylanan çalışmayı Gülhane Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Uygun ve ekibi yapıyor. Prof. Dr. Uygun, Ocak 2015'ten bu yana 200'e yakın hastaya 500'e yakın nakil MS, kanlı kolit, crohn hastalığı, kronik kabızlık, kronik ishal, spastik kolon hastalarına nakil yaptı. Sırada, otizm, diyabet ve obezite hastaları var.

TÜRKİYE'DE ÜCRETSİZ
Prof. Dr. Uygun, "Bireysel mikrobiyataya geçmemiz lazım. Bunun için Gaita Bankası kurmak şart. Yaşamımız için üç şey şart. Sindirim sistemimizin içini döşeyen doku yani mukozanın sağlıklı olması, mikrobiyata ve immün (bağışıklık) sisteminin sağlıklı olması. Bunların arasında en önemlisi mikrobiyata. Çünkü vücudun savunma sistemini ayakta tutan mikrobiyatadır. Bence nörolojik beyin ikinci beyindir. Gelecekte asıl beynin bağırsak olduğu bilimsel çalışmalarla daha da netleşecek. Herşeyin bağırsakta başlayıp, bittiğine inanan bir insanım. Nakillerle bir çok hastalığı ortadan kaldıracağız" dedi. Bağırsak-beyin ilişkisi son senelerde modern tıbbın üzerinde araştırma yaptığı konuların başında. Bu çalışmalara bir de dışkı nakilleri eklendi. Dünyada 4-5 yıldır yapılan bu nakiller için Hollanda ve ABD'de de 20 bin dolar ücret alınıyor. Türkiye'de ücretsiz yapılıyor.

KOLONOSKOPİ İLE YAPILIYOR
Nakli nasıl yaptıklarını ise Prof. Dr. Ahmet Uygun şöyle anlattı: "Nakli kolonoskopi ile anestezi altında yapıyoruz. Günde sadece bir hastaya uygulayabiliyoruz. Hasta uygulandıktan sonra aynı gün evine gidebiliyor. Birinci ayda olumlu yanıtlar almaya başlıyoruz. Üçüncü ayda sonuçlar tamamen ortaya çıkıyor. Sonuçlar heyecan verici. 100 trilyon üzerinde bakteriyi hastaya veriyoruz. Bu nakilerde donörün çok sağlıklı olması gerekiyor. Donör seçildikten sonra tüm sağlık tetkikleri yapılıyor. Ancak, bu tetkilerde çok sağlıklı olduğu ortaya çıkınca donör olarak kullanılıyor."

KAPSÜL DE VAR
FDA'nın antibiyotiğe bağlı ishale nakil yapılması için onay verdiğinin altını çizen Prof. Dr. Uygun "Sağlıklı doğal beslenen kişilerden alınan hastalığa göre tahlili yapılmış olan bilimsel mikrobiyata bir çok masraftan devleti kurtarmak demek. Hastalığın derecesine göre değişiyor. Yılda bir kere uygulanıyor. Bazı hastada 6 ay devam ediliyor" dedi. Doğrudan dışkı nakli fikri itici geliyorsa kapsül olarak da içilebiliyor. Kapsül sadece bir çalışmada insanda kullanıldı. Sağlıklı donörlerden alınan dışkı dondurulup kurutulduktan sonra mide asidine dayanıklı kapsüllere konularak hap haline getiriliyor. Bu kapsül kalın bağırsakta açılarak yararlı bakterilerin oraya yerleşip çoğalması sağlanıyor. Prof. Dr. Uygun, "Başarı oranı nakille aynı. Dünyada halen kapsül kullanılmıyor. Gelecekte nakiller kapsüle dönecek. Yutması kolay, kolonoskopi yapmaktan daha kolay" dedi.