'Et yiyen bakteri' salgınları dünya genelinde artıyor mu?

'Et yiyen bakteri' olarak bilinen Vibrio vulnificus ve A grubu streptokok kaynaklı salgınlarda son zamanlarda yüzlerce kişi hayatını kaybetti. Euronews'ün haberine göre; 2026 yılında ise Vibrio, denizlerin ısınmasıyla birlikte Akdeniz genelinde yayılırken, sessizce ölümlere yol açmayı sürdürüyor.

HIZLI DOKU TAHRİBATI
'Et yiyen bakteri' (Flesh-eating bacteria) ifadesi teknik olarak doğru olmasa da, bu isim hızla doku tahribatına yol açarak saatler içinde uzuv amputasyonuna kadar gidebilen etkisini anlatması açısından yaygın şekilde kullanılıyor. Bu terim aslında nekrotizan fasiit olarak bilinen hastalığa yol açabilen birden fazla bakteri türünü kapsıyor. Bugün en yakından incelenen iki etken ise deniz ortamında yaşayan Vibrio vulnificus ve kişiden kişiye bulaşabilen A grubu Streptococcus pyogenes. Streptococcus pyogenes farklı bir biyolojiye sahip. Deniz suyu üzerinden değil, solunum yoluyla ya da ciltteki yaralar aracılığıyla bulaşıyor. En ağır formunda toksik şok sendromuna (STSS) yol açıyor ve yüzde 30 oranında ölüme sebep oluyor.

ANTİBİYOTİKLERE YANIT VERİYOR
Onlarca yıldır bilinen, antibiyotiklere genellikle yanıt veren bu bakteriyle ilgili ağır vaka sayısının son yıllarda belirgin şekilde arttığı dikkat çekiyor. Her iki bakteri de aynı halk arasındaki isimle anılsa da bulaş yolları ve risk profilleri birbirinden oldukça farklı.

BAĞIŞIKLIĞI DÜŞÜK OLANLARDA HASARA SEBEP OLABİLİYOR
Vibrio, sıcak ve acı (tuzlu-tatlı karışık) sularda, nehirlerin denizle birleştiği bölgelerde gelişiyor ve insanlara iki yolla bulaşıyor: Açık bir yaranın kirli suyla teması ya da özellikle çiğ kabuklu deniz ürünleri, özellikle istiridye tüketimi. Sağlıklı bireylerde enfeksiyon genellikle yalnızca mide ve bağırsak semptomlarına yol açıyor. Ancak risk, bağışıklık sistemi zayıf olanlar, karaciğer hastaları, diyabet hastaları ve ileri yaştaki kişilerde artıyor. Bu grupta bakteri saatler içinde sepsis ve doku ölümü (nekroz) oluşturabiliyor.