Dünya lideri dünyayı unuttu

ABD Başkanı Barack Obama, göreve geldikten sonra ilk kez Birliğin Durumu konuşmasını yaptı.

Amerikan başkanlarının yılda bir kez yaptığı bir tür ulusa sesleniş olan konuşmasında Obama, Amerikan orta sınıfı ile olan ilişkisini yeniden başlatacak mesajlar verirken, dış politikayı ise es geçti.

Yerel saat ile 21.00'de Amerikan Kongresi'nden ulusa seslenen Obama, daha çok ülkede ağır bir şekilde hissedilen ekonomik kriz ile yerel politik sorunlara değindi. Geçen hafta Massachusetts eyaletindeki seçimde partisinin kaybetmesinin ardından politika değişikliğine gitmesi beklenen Obama'nın konuşması yerel sorunlara odaklanması bakımından popülist olarak değerlendirildi.

Ekonomik kriz, yüzde 10'u bulan işsizlik ve tartışmalı sağlık reformuna uzun uzun değinen Obama, neredeyse dış politikayı unuttu.

AFGANİSTAN

Yakında yüz bin kadar Amerikan askerinin daha katılacağı Afganistan savaşına sadece bir paragraf kadar yer veren Obama, zafere ilişkin bir imada bulunmayıp, 2011 yılında çekilmeye başlayacakları yönündeki sözlerini yineledi. Obama Afganistan ile ilgili olarak şöyle konuştu: "Afganistan'da asker sayımızı arttırıyor ve Afgan güvenlik güçlerini eğitiyoruz böylece Temmuz 2011'de idareyi ele alabilirler ve bizim askerlerimiz de eve dönebilir. Afganistan'daki rüşveti azaltacağız ve Afganların haklarını destekleyeceğiz. Verdikleri sözleri arttıran müttefiklerimiz de destek vermekte ve bu müttefiklerimiz yarın Londra'da toplanacak. Önümüzde zor günler olacak ve eminim ki başaracağız."

EL KAİDE

Afganistan ile ilgili olarak kendilerine yardımcı olan hiçbir ülkeye ismen atıfta bulunmayan Obama, El Kaide'ye de umulandan az değindi. Terörizmin Amerikan halkının en önemli sorunlarından biri olmasına rağmen Obama'nın bu konuya kısaca değinmesi de hayal kırıklığı yaşattı. Özellikle Noel günü yaşanan saldırı girişiminin ardından Obama'nın El Kaide'den sadece iki kez söz etmesi şaşırttı. Göreve geldikten sonra ülkeyi tehdit eden terörizme karşı yeniden odaklandıklarını anlatan Obama, yeni önlemler aldıklarını ifade ederek, Noel günü yaşanan olayın benzerlerinin havaalanı güvenliği ve daha iyi istihbarat paylaşımı ile yaşanmayacağına da atıfta bulundu. Obama, "İşkenceyi yasakladık, Pasifik'ten Güney Asya'ya, Aray Yarımadası'na kadar uzanan bölgede işbirliğimizi arttırdık. Geçen yıl içinde liderlerin de olduğu yüzlerce El Kaide savaşçısı yakalandı ya da öldürüldü. Bu sayı 2008'dekinden (Bush dönemi) daha fazla." dedi.

İRAN

Obama, İran konusuna da kısa değindi. 2010 yılında en büyük dış politika sorunu olması beklenen İran'ın nükleer programına Obama'nın sadece iki satır ayırması dikkat çekti. İran'ı uyarmaktan öte bir dil kullanan Obama, uluslararası kamuoyunda endişenin arttığı ve İran yönetiminin yaptırımları görmezden geldiğini ifade ederek, "Emin olunmalı ki bunun bir sonucu olacaktır." diye konuştu. Bu sonuçlara ilişkin detay vermeyen Obama, İran'daki sokak gösterilerine ise hiç değinmedi. Sadece İran'da kadın hakları için yürüyenlerden bahseden Obama, İran rejimini kınamadığı gibi, İran'ın Irak ve Afganistan'da terörizmi desteklediğine ilişkin de bir mesaj vermedi.

IRAK

Irak'a da kısaca değinen Obama, adayken Irak Savaşı'nı bitirme sözü verdiğini ifade ederek, "Başkan olarak da bunu yapıyorum. Bu Ağustos sonunda tüm askerlerimizi Irak'tan çekeceğiz. Irak hükümetini destekleyeceğiz ve bölgesel barış ve kalkınma için Irak halkı ile işbirliğimiz sürecek. Bu savaş bitiyor ve askerlerimiz eve geliyor." ifadelerini kullandı.

İSLAM DÜNYASI

Göreve geldiğinde İslam dünyası ile yeni bir dönem başlatma sözü veren Obama, bir yılın sonundaki en önemli konuşmasında bu konuya hiç değinmedi bile. Konuşmasının sadece bir yerinde "Müslüman" ifadesini kullanan Obama, "Tüm dünyadaki Müslüman haklar ile bilim, eğitim ve buluşlar üretmek için çalışıyoruz." dedi. Obama, İslam dünyasında en çok eleştiri alan Guantanamo üssü ile ilgili ise hiç konuşmadı. Göreve gelir gelmez bu üssü kapatma sözü veren Obama, halen bunu başaramamış olmasına rağmen, hiçbir şekilde değinmedi.

Obama'nın, bu konuşmasıyla, sadece Amerikan halkına değil tüm dünyaya da umut veren lider imajının çok uzağında olduğu belirtiliyor. Üç yerel seçimde de partisinin aldığı yenilgi, halen içinden çıkılamayan ekonomik kriz, sağlık reformuna yönelik ağır eleştiriler altında Obama'nın dünya liderliğinin zayıfladığı geçen sene Müslüman dünyasından özür dileyen, Nobel barış ödülü alan, aşırı rejimlere el uzatan, tüm dünyada yeni bir hava estiren Amerika'nın yeni liderinin, artık başını yerel sorunlardan kaldırmayacağının anlaşıldığı ifade ediliyor.

BİZE ULAŞIN